قطعا تابحال این اتفاق برایتان پیش آمده که به هنگام مطالعه دروس خود دچار بی حوصلگی و عدم علاقه به ادامه مطالعه خود شده باشید. اما دلیل این بی حوصلگی چیست؟ آیا تابحال چیزی درباره فرسودگی تحصیلی شنیده اید؟ آیا می دانید فرسودگی تحصیلی چیست؟
در این مقاله قصد داریم راجب فرسودگی تحصیلی، نشانه ها و روش های پیشگیری از آن را بررسی کنیم.
فرسودگی تحصیلی چیست؟
فرسودگی تحصیلی یا (Academic burnout) حالتی است که در آن فرد دچار خستگی از مطالعه کردن، بی علاقه شدن به مطالب درسی و عدم پیشرفت تحصیلی یا پیشرفت بسیار کم می شوید.
فرسودگی تحصیلی زمانی اتفاق می افتد که فرد احساس فشار بیش از حد می کند؛ همچنین این حس سبب بروز استرس می شود و با ادامه داشتن این استرس، انگیزه و علاقه به درس خواندن و انجام تکالیف از دست میرود و در نتیجه عملکرد تحصیلی فرد پائین می آید به مرور زمان فرد دچار حس نا امیدی و ناتوانی و بی میلی به درس خواندن می شوید.
فرسودگی تحصیلی اگر کنترل نشود و بهبود نیابد میتواند شخص را دچار بیماری افسردگی بکند. همچنین استرس طولانی مدت میتواند اثرات مخرب زیادی بر بدن و روان هر شخص بگذارد. در ادامه با نشانه های بروز فرسودگی تحصیلی آشنا خواهیم شد.
نشانه های پیدایش فرسودگی تحصیلی
فرسودگی تحصیلی با علایم زیر نمایان می شود:
خستگی فکری
خستگی طولانی مدت
نبود انگیزه
کاهش توانایی جذب اطلاعات
روش های جلوگیری از فرسودگی تحصیلی
چنانچه شما بعضی از نشانه های که در بالا ارائه کردیم را در خودتان حس می کنید زمان آن رسیده است که رفتار خود را در رابطه با مسایل تحصیلی، تغییر دهید. زیرا چنانچه شما نسبت به این که دچار فرسودگی تحصیلی شوید نگران هستید و میخواهید پیشگیری و یا درمان این حالت را بدانید، به همین منظور در ادامه روش ها و راهکار هایی را برای پیشگیری و درمان این حالت ارائه کرده ایم.
روش های پیشگیری از فرسودگی تحصیلی
ایجاد اهداف منطقی برای پیشگیری از فرسودگی تحصیلی
درس خواندن را متوقف نکنید.
آموزش مدیریت زمان
علائم های فرسودگی تحصیلی را در خودتان بررسی کنید.
شرایط را انکار نکنید.
از مشاور و یا یک روان شناس کمک بگیرید.
راهکار هایی برای درمان فرسودگی تحصیلی
در واقع افرادی دچار فرسودگی تحصیلی خواهند گردید که یک فرآیند خسته کننده را آغاز نموده که طی مدتی به راحتی دچار حواس پرتی شوند، در نتیجه لازم است برای تلافی کردن این حواس پرتی مطالب تکراری را بار دیگر مطالعه کنید.
در ادامه بعضی از روش های درمان فرسودگی تحصیلی را بیان کرده ایم:
مطالعه اصولی
عده ای بر این باورند که مطالعه بدون هیچگونه وقفه، زمان استراحت و یا حتی تفریح امکان پذیر بوده و توان آن را دارند؛ ولی این یک باور اشتباه است. در واقع هرچه زمان یادگیری به علت اهمیت آن بیشتر باشد، امکان اشتباه و باور غلط در این باره هم بیشتر خواهد شد.
به عنوان مثال: می توان مطالعه و یادگیری را به مسابقه دو تشبیه کرد؛ به طوری که یک دونده حرفه ای می داند که چه مسافتی را آهسته و آرام بدود و یا در چه مواقعی سریعتر از همیشه بدود، و یا اینکه شخصی که تصمیم به مطالعه و یادگیری آگاهانه را دارد لازم است مثل یک دونده به صورت تعادلی و برنامه ریزی شده در مسیر حرکت کنند.
به عنوان مثال میتوان پنج روز از هفته از ساعت 8 صبح تا 6 بعدازظهر به مطالعه و یادگیری پرداخته و بعد از آن وقت خود را صرف دیگر کارهای روزمره کرد.
تمرکز کردن
این شیوه در تضاد با روش قبلی میباشد و توصیه می کند که مثل یک دونده رفتار نکنید! به طوری که یک دونده نمی تواند مثل یک داوطلب کنکور و یا دانش آموز در حال تحصیل باشد؛ ولی چگونه این شباهت به تضاد نسبت داده شد؟
در واقع میتوانیم بگوییم: زمان های استراحت، شخصی که در حال درس خواندن میباشد از اهمیت بالایی برخوردار است؛ آیا می دانید علت آن چیست؟
برای این که بعضی افراد ممکن است که هنگام استراحت و تمرکز خویش را از دست بدهند، این اشخاص باید سعی کنند فعالیت ها و یا استراحت را از وضعیت معقول خویش خارج نکنند و در چارچوب مطالعه و یادگیری خود بگنجانند. تمرکز حواس از جمله معیار های مهم مطالعه است که برای یادگیری از اهمیت بسیاری برخوردار میباشد.
حذف عوامل حواس پرتی
به طور مثال فرض کنید شخصی در یک مهمانی و یا حتی محیط کار تصمیم به مطالعه گرفته است؛ آیا این مطالعه فایده ای دارد؟ تاثیر این مطالعه چگونه خواهد بود؟ آیا شخص با این شیوه از مطالعه چند درصد از مطالب را یاد می گیرد؟
لازم است بدانید که در محیط هایی که عوامل حواس پرتی بسیار است؛ شخص بی گمان تمرکز خود را از دست خواهد داد. به همین علت برای یادگیری هر چه بهتر و سریعتر لازم است عواملی که موجب حواس پرتی شما میشود را از خود دور کرده و تمرکز حواس خود را نیز بالا ببرید.
برای این که دائم حواستان پرت نشود از عوامل مزاحمی مثل موبایل، اینترنت، حرف زدن با دیگران، تماشا تلویزیون و غیره فاصله بگیرید، در نتیجه محیط انتخابی باید به گونه ای باشد که موقع استراحت حواستان را درگیر نکند.
گردش در طبیعت
پژوهش ها نشان می دهند که گذراندن زمان در طبیعت می تواند باعث کاهش سطح استرس در انسان میشود. به همین خاطر بخشی از هفته خود را به حضور در طبیعت یا پارک ها و فراغتتان اختصاص دهید.
فعالیت بدنی
سعی کنید در طول هفته حداقل سه بار، فعالیت بدنی داشته باشید. همچنین با نوشیدن حداقل هشت لیوان آب در طول روز، میزان آب بدن خود را در حد مطلوب نگه دارید و از مواد غذایی سالم استفاده کنید.
این شرایط باعث می شود که ذهن و بدن شما آمادگی و انرژی بیشتری برای انجام فعالیت های تحصیلی داشته باشد.
کلام آخر
در این مقاله با فرسودگی تحصیلی آشنا شدیم و نشانه های ابتلا به فرسودگی تحصیلی را به همراه روش های جلوگیری از آن خدمت شما عزیزان ارائه کردیم.
برای درمان این وضعیت بهتر است به جای تلاش برای فعالیت بیشتر و انکار خستگی هایتان، شرایط پیش آمده را بپذیرید و برای رفع آن از یک مشاور ماهر کمک بگیرید.
جهت کسب اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره مفید میتوانید با مشاورین با تجربه مرکز مشاوره آویژه تماس بگیرید.
سوالات متداول
چه عواملی باعث بروز فرسودگی تحصیلی می شود؟
عواملی بسیاری وجود دارد مانند اینکه یک دانشجو یا دانش آموز برای گرفتن نمره عالی آنقدر خودش را غرق درس ئ تکلیف میکند که در نهایت منجر به بروز فرسودگی تحصیلی در او میشود.
زمان استراحت هنگام مطالعه چقدر باید باشد؟
وقتی که احساس میکنید از مطالعه کردن خسته شده اید، میتوانید به ازای هر ساعت مطالعه، یک ربع استراحت کنید.
منبع: