افسردگی در سالمندان چه دلایلی دارد؟ راه های پیشگیری و درمان آن کدامند؟


افسردگی در سالمندان Depression in elderly یکی از شایع ترین اختلالات در این افراد است. این افسردگی در اواخر عمر اتفاق می افتد و افراد زیادی با این مشکل روبرو می شوند؛ اما تنها ده درصد از این افراد تحت درمان های بالینی قرار می گیرند؛ زیرا علائم و نشانه های افسردگی در افراد متفاوت است.

اما از آنجایی که افسردگی در سالمندان، خطر ابتلا به بیماری های قلبی را افزایش داده و موجب بیماری های مزمن و مرگ می شود، باید این بیماری به سرعت درمان شود. بنابراین لازم است که همه افراد با علایم و نشانه های افسردگی در سالمندان آشنا شوند.

عواملی که باعث افسردگی در سالمندان می شوند، متعدد هستند که از جمله مهم ترین عوامل می توان به موارد زیر اشاره کرد:

ژنتیک

سابقه ابتلا به افسردگی

عدم تعادل شیمیایی در مغز

جنسیت سالمند؛ معمولا خانم ها به دلیل مشکلات هورمونی در سنین پیری بیشتر از مردان دچار افسردگی می شوند.

مجرد بودن سالمند

طلاق در سالمندی

از دست دادن همسر

اتفاقات استرس زا در زندگی

نداشتن یک خانواده یا حمایتگر

بیماری ها و مشکلات جسمی، مانند سکته مغزی، فشار خون بالا، دیابت، زوال عقل و…

ترس از مرگ

اقدام به خودکشی در گذشته

داشتن دردهای مزمن یا شدید

از دست دادن عزیزان

سوءاستفاده از مواد مخدر یا روان گردان ها

خون رسانی ناقص در مغز و تغییرات شیمیایی در سلولهای مغزی

همان طور که گفته شد، علائم و نشانه های افسردگی در هر فرد متفاوت است.

از مهم ترین علائم این بیماری می توان به موارد زیر اشاره کرد:

فرد سالمند فاقد انرژی بوده و اغلب خسته به نظر می رسد.

فرد سالمند در تمرکز و به خاطر سپردن وقایع دچار مشکل می شود.

فرد بیمار در تصمیم گیری و یا پیگیری برنامه های خود با مشکل روبرو می شود.

فرد ترجیح می دهد که تنها باشد.

اشتهای فرد افسرده کم یا زیاد می شود.

تمایلی به پاسخ دادن به تلفن ندارد.

به سر و وضع و لباس پوشیدن خود اهمیتی نمی دهد.

علاقه، شوق و اشتیاق خود را نسبت به فعالیت ها و کارهایی که مورد علاقه اش بوده اند، از دست می دهد.

دردهای جسمانی دارد که هیچ علتی ندارد.

در مورد خودکشی صحبت می کند.

گریه های مکرر دارند.

بی خوابی نیز یکی از شایع ترین علایم افسردگی در سالمندان است.

به طور کلی انواع افسردگی در سالمندان عبارتند از:

افسردگی اساسی

این نوع افسردگی شامل علایمی است که باعث اختلال در روند کار، خواب، مطالعه، تغذیه و لذت بردن از زندگی شود.

افسردگی خویی

این نوع افسردگی ممکن است بیش از دو سال به طول بکشد و علائم افسردگی اساسی در این افسردگی کم یا زیاد باشد.

اغلب بیماران سالمند از بی خوابی رنج می برند. زود بیدار شدن از خواب بیشتر از سایر اختلالات خواب، نشان دهنده افسردگی در سالمندان است. طبق مطالعات انجام شده، بی خوابی یک عامل خطر برای شروع افسردگی در افراد سالمند محسوب می شود.

علت افسردگی در سالمندان را می توان به تغییرات جسمی آنها نیز نسبت داد. مخصوصا اگر سالمند برای اولین بار با افسردگی روبرو می شود، ممکن است این افسردگی به دلیل تغییرات در بدن و مغز او باشد.

سالمندانی که گرفتگی عروق دارند، رگ های خونی تنگ تری دارند. بنابراین جریان طبیعی خون در بدن این افراد از جمله در مغز آنها محدود می شود. بدین ترتیب این افراد دچار افسردگی می شوند. از طرفی این افراد بیشتر در معرض حمله قلبی، سکته مغزی و سایر بیماری های عروقی هستند.

در صورتی که بیماری افراد سالمند به خوبی تشخیص داده شود، درمان آن کار چندان دشواری نیست. اما باید توجه داشت که داروهای ضد افسردگی در جوانان و بزرگسالان خوب جواب می دهند؛ اما در افراد سالمند این داروها همیشه چاره ساز نیستند.

این داروها برای ایجاد روند درمان به زمان طولانی نیاز دارند و از طرفی به علت حساس بودن سالمندان، داروها باید با دز های پایین تری به آنها تجویز شوند. بنابراین روند درمان آنها بسیار طولانی تر می شود.

همچنین این داروها می توانند با سایر داروهای پزشکی افراد سالمند تداخل داشته باشند. بنابراین بهتر است که سالمندان با روان درمانی، درمان شوند. این افراد به مراقبت های پرستاری، حمایت خانواده و دوستان نیاز دارند و در صورتی که مورد توجه قرار بگیرند، به مرور بهبود خواهند یافت.