کمال گرایی چیست و انواع آن + راه های مقابله با کمال گرایی منفی


به نظر شما کمال گرایی خوب است یا بد؟ مطمئنا همه ما دوست داریم که در زندگی بهترین خودمان باشیم، اهداف بزرگ را دنبال کنیم و آن ها را به بهترین نحو انجام دهیم. در  نگاه اول این تفکر کمال گرایانه که دوست داریم همه چیز در بالاترین و بهترین سطح خود باشد، خوب به نظر می رسد، اما مشکل زمانی ایجاد می شود که همه چیز طبق برنامه پیش نرود و آنجاست که این احساس کمال گرایی دردسر ساز میشود. در واقع اگر فرد کمال گرا نتواند خواسته هایش را به دلخواه خود انجام دهد، دچار افسردگی، اضطراب، احساس گناه و… می شود.

بنابراین کمال گرایی مشکلی است که باید به خوبی شناسایی و درمان شود. در این جا ما به شما کمک می کنیم که تعریف دقیق کمال گرایی، راه های مقابله با کمال گرایی منفی و انواع آن را بشناسید.

کمال گرایی اغلب به عنوان نیاز به کامل بودن یا حتی اعتقاد به رسیدن به کمال تعریف می شود و معمولاً به عنوان یک ویژگی مثبت تلقی می شود تا یک نقص. افراد ممکن است از اصطلاح “کمال گرایی سالم” برای توصیف یا توجیه رفتار کمال گرا استفاده کنند.

اما در مورد کمال گرایی منفی، کمال به معنای تلاش برای بهترین بودن نیست. کمال در مورد موفقیت و رشد سالم نیست. کمال گرایی توسط بسیاری از مردم به عنوان سپری برای محافظت در برابر درد سرزنش، قضاوت یا شرم استفاده می شود.

کمال گرا بودن مسیر رسیدن به هدف یا حتی رسیدن به بهترین سطح را با چالش بیشتری مواجه می کند. افراد کمال گرا بسیار شبیه به افراد موفق هستند، اما با برخی تفاوت های کلیدی.

در زیر چند ویژگی گویای افراد کمال گرا آمده است که شاید بتوانید در خود یا افرادی که می شناسید تشخیص دهید:

- تفکر همه یا هیچ

افراد مبتلا به کمال گرایی، مانند افراد موفق، تمایل دارند که اهداف بالایی را تعیین کرده و برای آنها سخت تلاش کنند. با این حال، یک فرد موفق می تواند از انجام یک کار عالی و دستیابی به برتری راضی باشد، حتی اگر اهداف بسیار بالاتری داشته باشد.

اما افراد کمال گرا چیزی کمتر از کمال نمی پذیرند. در نظر این افراد “تقریباً کامل” به عنوان شکست تلقی می شود.

- تحت فشار ترس

افراد موفق به سمت اهداف خود و با تمایل به دستیابی به آنها حرکت می کنند. آن ها از هر گامی که در جهت درست برداشته شود خوشحال هستند. از سوی دیگر، افراد کمال گرا همواره با ترس نرسیدن به اهدافشان درگیر هستند. آنها هر چیزی کمتر از برآورده شدن هدفشان را یک شکست می دانند.

- استانداردهای غیرواقعی

متأسفانه، اهداف یک فرد کمال گرا همیشه منطقی نیستند. در حالی که افراد موفق می توانند اهداف خود را بالا قرار دهند ، شاید از لذت بردن از کمی پیش رفتن با رسیدن به اهداف لذت ببرند ، اما افراد کمال گرا اغلب اهداف اولیه خود را دور از دسترس تعیین می کنند.

- انتقاد شدید

افراد کمال گرا همواره نسبت به عملکرد خود و دیگران به شدت انتقاد دارند. در حالی که افراد موفق به دستاوردهای خود افتخار می کنند و از دیگران حمایت می کنند، افراد کمال گرا بیش از هر چیزی به اشتباهات و نقص های خود توجه میکنند. آنها نقایص خود را بزرگ می کنند و در دیدن نکات مثبت مشکل دارند.

- تمرکز بر نتایج

افراد موفق می توانند از مسیری که برای رسیدن به یک هدف طی می کنند، به اندازه رسیدن به هدف لذت ببرند. برعکس، کمال گرا ها هدف را می بینند و هیچ چیز دیگری را نمی بینند. آن ها آنقدر نگران رسیدن به هدف و اجتناب از شکست هستند که نمی توانند از روند رشد و تلاش خود لذت ببرند.

- افسردگی

معمولا کمال گرایی و افسردگی ارتباط تنگاتنگی با هم دارند و در بسیاری موارد افراد کمال گرا به افسردگی هم مبتلا می شوند. افراد موفق می توانند به آسانی از حس ناامیدی که به سراغشان می آید فرار کنند.

اما  وقتی انتظارات بالای افراد کمال گرا برآورده نشد، خود را بسیار بیشتر مورد سرزنش قرار می دهند و در احساسات منفی غوطه ور می شوند.

- به تعویق انداختن اهداف

متناقض به نظر می رسد که افراد کمال گرا اهمال کاری کنند، اما کمال گرایی و به تعویق انداختن کارها ارتباط نزدیکی با هم دارند. این امر به این دلیل است که افراد کمال گرا از شکست می ترسند و گاهی اوقات آنقدر نگران انجام کاری می شوند که بی حرکت می شوند و میلی به ادامه مسیرشان ندارند.

- اعتماد به نفس پایین

افراد موفق به همان اندازه از اعتماد به نفس بالایی برخوردارند. اما در مورد کمال گراها این طور نیست افراد کمال گرا معمولاً بسیار ناراضی هستند و از اعتماد به نفس پایین رنج می برند. آن ها همچنین می توانند تنها یا منزوی باشند زیرا ماهیت انتقادی آن ها می تواند دیگران را نیز از انها دور کند.

این می تواند منجر به کاهش اعتماد به نفس شود. اگر برخی از این ویژگی های کمال گرایی را در خود می بینید، ناامید نشوید چرا که کمال گرایی نیز  قابل درمان  است.

به طور کلی می توان کمال گرایی را به سه دسته زیر تقسیم کنیم:

- کمال گرایی فرد محور

کمال گرایی فرد محور یا خود محور شاید رایج ترین نوع کمال گرایی است. در این اختلال، فرد انتظارات و استاندارهای زیاد و خارج از حدی از خودش دارد. دائم خودش از خود انتقاد می کند و اگر به این اهداف نرسد، خودش را سرزنش می کند.