معرفی توصیه دینی - پزشکی حجامت و انواع آن


حجامت
حجامت

یکی از مهمترین روایاتی که در زمینه حجامت در منابع معتبر اسلامی ذکر شده و در ذیــــل آیه یک ســــوره‌

مبارکه «اسری» در تفسیر المیزان و برخی از تفاسیر دیگر آمده ‌است، حدیث زیر می‌باشد:

حضرت رسول اکرم (صلی االله علیه و آله و سلم) می‌فرمایند: «در شب معراج، وقتی که به آسمان هفتم صعود کردم، بر هیچ ملکی از ملائک گذر نکردم مگر اینکه گفتند یا محمد حجامت کن و امتت را به حجامت کردن امر بفرما.»

انواع حجامت چیست؟

در طب سنتی و اسلامی حجامت بر اساس اعضای بدن به چند دسته تقسیم میشود که عبارتند از:

حجامت عام: در این نوع حجامت، محل انجام حجامت بین دو کتف، حدود مهره‌های سوم سینه‌ای تا مهره پنجم سینه‌ای را در بر میگیرد. در طب اسلامی و احادیث و روایات از این نوع حجامت با عنون حجامت نافع یاد شده است.

حجامت سر: محل این حجامت یک وجب شخص حجامت شونده از نوک بینی تا فرق سر (ملاج) وی است. در این نوع حجامت فرد باید چهار زانو نشسته باشد. در روایات این نوع حجامت را حجامت نجات بخش میگویند.

حجامت موضعی: این نوع حجامت در نقاطی از بدن که دچار مشکل شده است، قابل اجرا میباشد و بر اساس تشخیص پزشک در مرکز حجامت و نوعی بیماری، حجامت در موضع و عضو خاصی انجام می شود . از جمله حجامت کفلها، اطراف مقعد، روی رانها، کلیه، ریه‌ها و کبد است. این نوع حجامت انواع مختلف دارد که مهم‌ترین و رایج‌ترین آنها همان خون‌گیری از میان دو کتف است. ولی حدود شصت نوع حجامت دیگر نیز وجود دارد که فقط باید به تجویز اطباء انجام شود. مثلاً برای نوزادان بعد از چهار ماهگی حجامت در گودی پشت گردن تجویز می‌گردد که برای بر طرف کردن رطوبت سر و رشد مطلوب آنها بسیار مفید است. همچنین برای درمان زردی نوزادان حجامت ساده‌ای توصیه میشود که از پشت گوش آنها انجام می‌گردد و با ریزش دو سه قطره خون، زردی نوزاد فوراً کاهش می‌یابد. حجامت‌های دیگری نیز در سایر اعضای بدن صورت می‌گیرد مانند حجامت زیر چانه (برای درمان جوش‌های صورت، لکنت زبان و عفونت لثه)، حجامت ساعد (برای گرفتگی رگ دست که یک بیماری خاص بانوان است)، حجامت سر (برای رشد مو)، حجامت ماستوئید (برای کاهش عوارض سکته مغزی، کاهش شنوایی و عفونت گوش)، حجامت زانو، حجامت کبد، حجامت کلیه‌ها، حجامت ساقین، حجامت پشت کمر، زیرناف، قوزک پا و غیره.

یکی از مهمترین روایاتی که در زمینه حجامت در منابع معتبر اسلامی ذکر شده و در ذیــــل آیه یک ســــوره‌ مبارکه «اسری» در تفسیر المیزان و برخی از تفاسیر دیگر آمده ‌است، حدیث زیر می‌باشد:

حضرت رسول اکرم (صلی االله علیه و آله و سلم) می‌فرمایند: «در شب معراج، وقتی که به آسمان هفتم صعود کردم، بر هیچ ملکی از ملائک گذر نکردم مگر اینکه گفتند یا محمد حجامت کن و امتت را به حجامت کردن امر بفرما.»

انواع حجامت چیست؟

در طب سنتی و اسلامی حجامت بر اساس اعضای بدن به چند دسته تقسیم میشود که عبارتند از:

حجامت عام: در این نوع حجامت، محل انجام حجامت بین دو کتف، حدود مهره‌های سوم سینه‌ای تا مهره پنجم سینه‌ای را در بر میگیرد. در طب اسلامی و احادیث و روایات از این نوع حجامت با عنون حجامت نافع یاد شده است.

حجامت سر: محل این حجامت یک وجب شخص حجامت شونده از نوک بینی تا فرق سر (ملاج) وی است. در این نوع حجامت فرد باید چهار زانو نشسته باشد. در روایات این نوع حجامت را حجامت نجات بخش میگویند.

حجامت موضعی: این نوع حجامت در نقاطی از بدن که دچار مشکل شده است، قابل اجرا میباشد و بر اساس تشخیص پزشک و نوعی بیماری، حجامت در موضع و عضو خاصی انجام می شود . از جمله حجامت کفلها، اطراف مقعد، روی رانها، کلیه، ریه‌ها و کبد است. این نوع حجامت انواع مختلف دارد که مهم‌ترین و رایج‌ترین آنها همان خون‌گیری از میان دو کتف است. ولی حدود شصت نوع حجامت دیگر نیز وجود دارد که فقط باید به تجویز اطباء انجام شود. مثلاً برای نوزادان بعد از چهار ماهگی حجامت در گودی پشت گردن تجویز می‌گردد که برای بر طرف کردن رطوبت سر و رشد مطلوب آنها بسیار مفید است. همچنین برای درمان زردی نوزادان حجامت ساده‌ای توصیه میشود که از پشت گوش آنها انجام می‌گردد و با ریزش دو سه قطره خون، زردی نوزاد فوراً کاهش می‌یابد. حجامت‌های دیگری نیز در سایر اعضای بدن صورت می‌گیرد مانند حجامت زیر چانه (برای درمان جوش‌های صورت، لکنت زبان و عفونت لثه)، حجامت ساعد (برای گرفتگی رگ دست که یک بیماری خاص بانوان است)، حجامت سر (برای رشد مو)، حجامت ماستوئید (برای کاهش عوارض سکته مغزی، کاهش شنوایی و عفونت گوش)، حجامت زانو، حجامت کبد، حجامت کلیه‌ها، حجامت ساقین، حجامت پشت کمر، زیرناف، قوزک پا و غیره.